Τί είναι η σπιρομέτρηση;
Η σπιρομέτρηση είναι η απλούστερη αλλά και η συνηθέστερη εξέταση που διενεργείται στα πλαίσια του λειτουργικού ελέγχου της αναπνευστικής λειτουργίας. Χρησιμεύει τόσο στη διάγνωση όσο και στην παρακολούθηση αρκετών παθήσεων του αναπνευστικού όπως η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ) και το βρογχικό άσθμα.
Πώς διενεργείται η σπιρομέτρηση;
Η σπιρομέτρηση είναι μία αναίμακτη – μη επεμβατική – εξέταση, η οποία διενεργείται με το σπιρόμετρο. Είναι ένα πολύπλοκο όργανο το οποίο μπορεί να είναι, είτε αυτόνομο, είτε συνδεδεμένο σε υπολογιστή. Ο εξεταζόμενος, μέσα από το στόμιο του σπιρομέτρου, εισπνέει και εκπνέει ανάλογα με τις οδηγίες του γιατρού ή του τεχνικού που διενεργεί την εξέταση. Πρέπει να αναφερθεί ότι είναι μία εξέταση 100% εξαρτώμενη από την προσπάθεια, άρα χρειάζεται την καλή συνεργασία του εξεταζόμενου και αναλυτική περιγραφή από το γιατρό.
Από ποιούς διενεργείται η σπιρομέτρηση;
Η σπιρομέτρηση μπορεί να είναι μία φαινομενικά απλή εξέταση αλλά η αξιολόγησή της μπορεί να κρύβει παγίδες. Πέραν από τις παραμέτρους οι οποίες συνήθως χρησιμοποιούνται (FEV1, FVC) καταγράφονται και άλλες 40 περίπου παράμετροι οι οποίες αξιολογούνται καλύτερα από ειδικό πνευμονολόγο, σε συνδυασμό πάντα με τα λοιπά κλινικά και εργαστηριακά ευρήματα.
Τί μας δείχνει η σπιρομέτρηση;
Με αυτήν την εξέταση βλέπουμε τη λειτουργική ικανότητα του πνεύμονα. Με απλά λόγια βλέπουμε πόσο καλά λειτουργεί το αναπνευστικό μας σύστημα και εάν αυτό έχει επηρεαστεί είτε από το κάπνισμα είτε από κάποια άλλη πάθηση όπως άσθμα ή ΧΑΠ.
Ποιοί πρέπει να κάνουν σπιρομέτρηση;
Όλοι οι ασθενείς στους οποίους υπάρχει η υποψία, είτε ΧΑΠ, είτε βρογχικού άσθματος καθώς και σε ασθενείς με χρόνιο βήχα ή με δυσκολία στην αναπνοή. Επίσης διενεργείται προεγχειρητικά σε άτομα με αναπνευστικά προβλήματα για εκτίμηση του χειρουργικού κινδύνου. Οι καπνιστές επίσης, πρέπει να διενεργούν τακτικά έλεγχο (check-up) του αναπνευστικού συστήματος με σπιρομέτρηση και όποια άλλη εξέταση αποφασίσει ο Πνευμονολόγος (π.χ ακτινογραφία θώρακος).
Σπιρομέτρηση και παιδιά
Τα σύγχρονα σπιρόμετρα έχουν ειδικό λογισμικό για παιδιά, με αποτέλεσμα μέσω γραφικών παραστάσεων και σχεδίων να κάνουν την εξέταση εφικτή και ταυτόχρονα ευχάριστη για τα παιδιά. Έτσι, σπιρομέτρηση μπορούν να κάνουν και τα μικρά παιδιά, από 6 ετών και άνω, γεγονός που έχει μεγάλη σημασία για την έγκαιρη διάγνωση του παιδικού βρογχικού άσθματος, καθώς και την παρακολούθηση της ανταπόκρισης του παιδιού στη θεραπεία.
Τα αέρια αίματος είναι μία αιματηρή εξέταση με την οποία μετράμε με ακρίβεια τη περιεκτικότητα του αίματος σε οξυγόνο. Πιο συγκεκριμένα μετράμε τη μερική πίεση του αρτηριακού αίματος σε οξυγόνο και διοξείδιο του άνθρακα, που είναι τα δύο αέρια που συμμετέχουν στην διαδικασία της αναπνοής (με την εισπνοή προσλαμβάνουμε οξυγόνο και με την εκπνοή αποβάλλουμε διοξείδιο). Επίσης μετράμε και το PH του αρτηριακού αίματος. Με τις τρεις αυτές μετρήσεις καθώς και με αρκετές άλλες που προσδιορίζονται με βάση αυτές, ο γιατρός μπορεί να κάνει μια πλήρη εκτίμηση για το αν ο ασθενής έχει Αναπνευστική Ανεπάρκεια και τι είδους και να βγάλει τα συμπεράσματα που θέλει για τη λειτουργία του Αναπνευστικού συστήματος.
Η παλμική οξυμετρία είναι μία εξέταση η οποία χρησιμοποιείται για να εκτιμήσει τα επίπεδα του οξυγόνου ή καλύτερα τον κορεσμό σε οξυγόνο στο αίμα. Πρόκειται για μια σύντομη διαδικασία, απλή, μη επεμβατική και ανώδυνη. Το αποτέλεσμά της χρησιμοποιείται σαν γενικός δείκτης της μεταφοράς του οξυγόνου στους περιφερικούς ιστούς, όπως για παράδειγμα το δάχτυλο του χεριού, ή ο λοβός του αυτιού, που είναι οι πιο χαρακτηριστικές θέσεις που μπορεί να γίνει η μέτρηση.
Τα αλλεργικά δερματικά τεστ είναι η διαγνωστική προσπέλαση για την ανεύρεση του αιτίου των αλλεργιών. Περιλαμβάνουν τις αναπνευστικές αλλεργίες (αλλεργική ρινίτις, άσθμα, επιπεφυκίτις), με σχεδόν 100% αποτελεσματικότητα, τις τροφικές αλλεργίες με πάρα πολύ καλά αποτελέσματα, καθώς και τις αλλεργίες σε σφήκες και μέλισσες, αλλά και στα φάρμακα, κλπ.
Η προμελέτη ύπνου είναι μια εύκολη εξέταση με την οποία μπορούμε να έχουμε μια πρώτη και ασφαλή εκτίμηση για το αν ο εξεταζόμενος πάσχει από το Σύνδρομο Άπνοιας στο Ύπνο (ΣΑΥ). Με ένα φορητό μηχάνημα που έρχεται στο σπίτι του εξεταζόμενου καταγράφονται κατά τη διάρκεια του ύπνου η λειτουργία της αναπνοής μέσω εισπνευστικών και εκπνευστικών ροών και ο κορεσμός της αιμοσφαιρίνης σε Ο2, μέσω παλμικής οξυμετρίας. Τα δεδομένα της καταγραφής αναλύονται στον υπολογιστή και έχουμε ένα πρώτο συμπέρασμα για πιθανό ΣΑΥ. Αναλόγως των αποτελεσμάτων ο εξεταζόμενος καθοδηγείται ανάλογα για την αντιμετώπιση όποιων προβλημάτων.